Um GAGNÍS

Gagnaþjónustan GAGNÍS (e. Icelandic Social Science Data Service; DATICE) var stofnuð í lok árs 2018 og er viðurkenndur þjónustuaðili Samtaka evrópskra gagnavarðveislusafna í félagsvísindum (CESSDA ERIC) á Íslandi. Gagnaþjónustan, sem staðsett er á Félagsvísindastofnun Háskóla Íslands, tekur við og veitir aðgang að félagsvísindagögnum í víðum skilningi, t.d. úr könnunum, prófum, opinberri tölfræði, viðtölum og rýnihópum. Þau gögn spanna öll svið félags- og menntavísinda, allt frá þjóðfélagshræringum og stjórnmálum til einstaklingsbundinna lífsskilyrða.

Starfsemi GAGNÍS tekur mið af alþjóðlega viðurkenndum FAIR viðmiðum um umsýslu vísindagagna (FAIR Guiding Principles for Scientific Data Management and Stewardship) en í því felst að gagnasöfn skuli vera finnanleg (e. findable), aðgengileg (e. accessible), gagnvirk (e. interoperable) og endurnýtanleg (e. reusable). Gögnin eru opin öllum, fræðafólki, nemendum, sérfræðingum, fjölmiðlafólki og almenningi og munu nýtast í rannsóknum í félags- og menntavísindum sem spanna vítt svið fræðigreina og í rannsóknum á öðrum sviðum s.s. hug-, heilbrigðis- og raunvísindum. 

Uppbygging GAGNÍS er svar við kröfum hins alþjóðlega vísindasamfélags um opin vísindi og miðlun þekkingar sem sköpuð hefur verið í krafti almannafjár og samræmist stefnu og aðgerðaáætlun Vísinda- og tækniráðs og HÍ21 stefnu Háskóla Íslands. Samþykkt hefur verið þróunaráætlun fyrir GAGNÍS þar sem stefnt er að alþjóðlegu gæðavottuninni CoreTrustSeal með stuðningi frá CESSDA og EOSC Nordic.  

 

Meginmarkmið GAGNÍS:

  • að sækjast eftir og safna rannsóknagögnum og gera þau aðgengileg öllum, bæði fræðafólki og almenningi
  • að auðvelda til muna aðgengi, finnanleika og nýtingarmöguleika vísindagagna á Íslandi, hvort sem er til kennslu, frekari rannsókna eða stefnumótunar
  • að bjóða aðgengilegar lausnir í langtímavarðveislu rannsóknagagna

Helsta þjónusta GAGNÍS:

  • að taka við rannsóknagögnum og setja þau í opinn aðgang
  • að veita ráðgjöf til þeirra sem senda inn gögn um frágang og skráningu gagna
  • að veita ráðgjöf til notenda um endurnýtingu gagna sem eru í opnum aðgangi hjá GAGNÍS 
Mynd

Stjórn GAGNÍS

Guðbjörg Andrea Jónsdóttir, forstöðumaður Félagsvísindastofnunar HÍ,
Hulda Proppé, rannsóknastjóri Félagsvísindasviðs,
Þorgerður Einarsdóttir, formaður vísindanefndar Félagsvísindasviðs.

Gagnastjóri (e. Data Curation Manager)

Örnólfur Thorlacius, ort@hi.is